Detaylı bilgi için imajbet adresini ziyaret edebilirsiniz.
Kabakulak, paramyxovirus ailesine ait bir virüs tarafından tetiklenen ve vücuttaki bezler ile sinir sistemini etkileyen bulaşıcı bir hastalıktır. Bu virüs, solunum yolu ile yayıldığı gibi doğrudan temas yoluyla da bulaşabilir. Özellikle çocukluk döneminde herhangi bir yaşta görülebilen kabakulak, erişkinlerde daha şiddetli semptomlarla seyreder. Virüsün kuluçka süresi genellikle 16-18 gün arasında değişirken, bu süre 12-25 güne kadar uzayabilir. En yüksek bulaşıcılık dönemi, tükürük bezlerinin şişmesinden 1-2 gün önce başlar ve bu durum bezin şişmesinden beş gün sonrasına kadar devam eder.
Hastalığın başlangıcı genellikle ateş, baş ağrısı, iştahsızlık, halsizlik ve kulak ağrısı gibi belirtilerle kendini gösterir. Çiğneme sırasında ağrı hissedilirken parotis bezlerinde belirgin bir şişlik meydana gelir. Ateş durumu 1-6 gün boyunca devam eder; ateş düştüğünde ise genellikle şişlik de kaybolur. Başlangıçta tek taraflı olan bezdeki şişlik bazen her iki tarafı da etkileyebilir. Diğer tükürük bezlerinde de şişme gözlemlenebilir.
Kabakulak enfeksiyonu sırasında görülebilecek diğer komplikasyonlar arasında orşit (erkeklerde testislerin iltihabı) ve meningoensefalit gibi durumlar bulunur. Orşit, özellikle ergenlik dönemindeki erkek çocuklarında sıkça rastlanan bir klinik tablodur ve genellikle enfeksiyondan sonraki ilk hafta içinde ortaya çıkar; ateş, titreme, bulantı ve karın alt kısmında ağrı gibi belirtiler eşlik edebilir. Testisler ağrılı ve şiş olduğu için tedavi gerektirebilir; nadiren de olsa testis atrofisi gibi ciddi sonuçlar doğurabilir.
Kabakulak tanısı, serolojik testler ve virüsün izolasyonu ile konulmaktadır ancak her vaka için laboratuvar testi yapılması gerekli değildir. Eğer hastanın geçmişinde kabakulakla temas varsa ve tükürük bezlerinde tutulum ile aseptik menenjit bulguları varsa tanı klinik olarak konulabilir. Belirsiz enfeksiyon seyrinde ise laboratuvar testlerine başvurmak gerekebilir.
Kabakulaktan korunmanın en etkili yolu aşılama yöntemidir fakat tek doz aşılama ile tam koruma sağlanamayabileceği unutulmamalıdır. Hastalık salgınlara neden olabileceğinden ergenlik dönemindeki gençlerde aşı durumu dikkatlice gözden geçirilmelidir; eğer kabakulak geçirme öyküsü yoksa bağışıklama önerilmektedir. Tükürük bezlerindeki her şişliğin kabakulaktan kaynaklanmadığını da akılda tutmak önemlidir; enteroviruslar ve sitomegalovirus benzer klinik tabloya yol açabilir. Ayrıca parotis bezinin tek taraflı olarak şişmesi durumunda kanal tıkanıklığı veya tümör gibi başka sebeplerin de düşünülmesi gerekmektedir.
Güncel erişim için imajbet giriş sayfasını inceleyebilirsiniz.
